1 dzień temu
Sztuczna inteligencja przestała być ciekawostką technologiczną. Coraz więcej firm wykorzystuje narzędzia AI do obsługi klienta, marketingu, rekrutacji, analizy danych czy automatyzacji procesów biznesowych. Wraz z rozwojem tych technologii pojawiają się jednak nowe obowiązki prawne wynikające z unijnego AI Act, czyli pierwszego kompleksowego aktu prawnego regulującego wykorzystanie sztucznej inteligencji w UE.
Choć część przedsiębiorców zakłada, iż nowe przepisy dotyczą wyłącznie gigantów technologicznych, rzeczywistość wygląda inaczej. AI Act może mieć zastosowanie również do małych i średnich przedsiębiorstw korzystających z gotowych narzędzi opartych na AI.
Dlaczego grudzień 2026 r. jest tak ważny?
Do końca 2026 r. zacznie obowiązywać znaczna część regulacji dotyczących systemów wysokiego ryzyka. To oznacza, iż firmy powinny już teraz przeprowadzić analizę wykorzystywanych rozwiązań i przygotować odpowiednie procedury.
Największym błędem jest założenie, iż wdrożenie wymagań będzie można przeprowadzić w ostatniej chwili. W praktyce konieczne może być przeanalizowanie wielu procesów biznesowych, umów z dostawcami technologii oraz zasad przetwarzania danych.
5 kroków – jak przygotować firmę na AI Act?
Krok 1. Zidentyfikuj, gdzie w firmie wykorzystywana jest AI
Pierwszym zadaniem powinno być stworzenie wewnętrznej listy narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję.
Warto sprawdzić m.in.:
- chatboty i wirtualnych asystentów;
- systemy marketing automation;
- narzędzia do tworzenia treści;
- systemy analizy danych;
- rozwiązania wspierające rekrutację pracowników;
- systemy oceny klientów lub kontrahentów.
W wielu organizacjach okazuje się, iż AI jest wykorzystywana znacznie szerzej, niż początkowo zakładano.
Krok 2. Oceń poziom ryzyka
AI Act opiera się na podejściu opartym na ryzyku. Oznacza to, iż nie wszystkie systemy podlegają takim samym wymaganiom.
Szczególną uwagę należy zwrócić na rozwiązania wykorzystywane do:
- rekrutacji i oceny kandydatów do pracy;
- podejmowania decyzji wpływających na sytuację klientów;
- oceny zdolności kredytowej;
- zarządzania personelem;
- analizy zachowań użytkowników.
W niektórych przypadkach system może zostać zakwalifikowany jako tzw. system AI wysokiego ryzyka, co wiąże się z dodatkowymi obowiązkami dokumentacyjnymi i organizacyjnymi.
W niektórych przypadkach system może zostać zakwalifikowany jako tzw. system AI wysokiego ryzyka, co wiąże się z dodatkowymi obowiązkami dokumentacyjnymi i organizacyjnymi.
Krok 3. Zweryfikuj dostawców technologii
Wielu przedsiębiorców korzysta z gotowych rozwiązań oferowanych przez zewnętrznych dostawców. Nie zwalnia to jednak z obowiązku zachowania należytej staranności.
Warto już teraz uzyskać odpowiedzi na pytania:
- Kto odpowiada za zgodność systemu z AI Act?
- Jakie dane są wykorzystywane przez system?
- Czy dostawca prowadzi dokumentację wymaganą przez przepisy?
- Jakie mechanizmy nadzoru człowieka zostały wdrożone?
- Czy istnieją procedury zgłaszania incydentów?
Krok 4. Przygotuj politykę korzystania z AI
Coraz więcej organizacji wdraża wewnętrzne regulaminy korzystania ze sztucznej inteligencji.
Taka polityka powinna określać między innymi:
- które narzędzia mogą być używane przez pracowników;
- jakie dane można wprowadzać do systemów AI;
- kto odpowiada za weryfikację rezultatów generowanych przez AI;
- kiedy wymagana jest akceptacja przełożonego lub działu prawnego.
Brak jasnych zasad często prowadzi do niekontrolowanego wykorzystywania publicznych narzędzi AI, a w konsekwencji do ryzyka ujawnienia informacji poufnych.
Krok 5. Przeszkol pracowników
Jednym z najbardziej niedocenianych obowiązków jest zapewnienie odpowiedniego poziomu wiedzy osobom korzystającym z systemów AI.
Szkolenie powinno obejmować nie tylko obsługę narzędzi, ale także:
- zagadnienia związane z ochroną danych osobowych;
- ryzyko błędnych lub stronniczych wyników;
- obowiązki wynikające z AI Act;
- zasady weryfikacji treści wygenerowanych przez sztuczną inteligencję.
Co grozi za brak przygotowania?
Naruszenie przepisów AI Act może skutkować wysokimi sankcjami finansowymi oraz odpowiedzialnością organizacyjną. Niezależnie od potencjalnych kar, przedsiębiorcy muszą liczyć się również z ryzykiem reputacyjnym, utratą zaufania klientów oraz problemami podczas kontroli regulatorów.
Podsumowanie
Do grudnia 2026 r. przedsiębiorcy powinni przede wszystkim:
- sporządzić listę wykorzystywanych systemów AI;
- przeprowadzić ocenę ryzyka;
- zweryfikować dostawców technologii;
- wdrożyć politykę korzystania z AI;
- przeszkolić pracowników.
Firmy, które rozpoczną przygotowania odpowiednio wcześnie, nie tylko ograniczą ryzyka prawne, ale również zyskają przewagę konkurencyjną dzięki bezpiecznemu i zgodnemu z prawem wykorzystaniu sztucznej inteligencji.
W razie pytań, a także pomysłów tematów na kolejne wydania Newsletter’a zapraszamy do kontaktu:
