9 godzin temu
- Ministerstwo Infrastruktury podzieliło stanowisko Prezesa UODO, dotyczące braku ustawowej podstawy dla wykorzystywania kamer nasobnych przez kontrolerów biletów.
- Resort wskazał, iż monitoring audio-wideo może być stosowany wyłącznie w oparciu o przepisy ustawowe oraz z uwzględnieniem konstytucyjnych zasad proporcjonalności i niezbędności.
- Obecnie nie są prowadzone prace legislacyjne mające na celu przyznanie przewoźnikom lub organizatorom publicznego transportu zbiorowego uprawnienia do stosowania kamer nasobnych podczas kontroli biletów.
Wystąpienie Prezesa UODO do Ministerstwa Infrastruktury
Prezes Urząd Ochrony Danych Osobowych skierował do Ministerstwo Infrastruktury wystąpienie dotyczące wykorzystywania przez osoby upoważnione do kontroli dokumentów przewozu urządzeń monitorujących audio-wideo w postaci kamer nasobnych.
W piśmie z 30.12.2025 r., DPNT.413.14.2025, organ nadzorczy zwrócił uwagę, iż monitoring realizowany przy użyciu urządzeń rejestrujących obraz lub dźwięk stanowi ingerencyjną formę przetwarzania danych osobowych. Zdaniem Prezesa UODO rozwiązania tego rodzaju mogą stwarzać zagrożenie dla praw i wolności osób fizycznych.
Prezes UODO wskazał jednocześnie, iż przepisy ustawy z 15.11.1984 r. – Prawo przewozowe (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1262; dalej: PrPrzew) oraz ustawy z 16.12.2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 285), nie zawierają przepisów mogących stanowić pełną podstawę prawną dla przetwarzania danych osobowych przy wykorzystaniu kamer nasobnych podczas kontroli dokumentów przewozu osób lub bagażu.
Organ nadzorczy podkreślił również, iż z przepisów RODO wynika wymóg istnienia jasno określonej podstawy prawnej przetwarzania danych osobowych, obejmującej w szczególności określenie celu przetwarzania danych.
Uprawnienia kontrolerów wynikające z Prawa przewozowego
W odpowiedzi z 4.3.2026 r., DTD-2-1.4310.17.2026, Ministerstwo Infrastruktury odniosło się do regulacji zawartych w art. 33a PrPrzew.
Resort przypomniał, iż zgodnie z art. 33a ust. 1 PrPrzew przewoźnik, organizator publicznego transportu zbiorowego albo osoba przez niego upoważniona, legitymując się identyfikatorem umieszczonym w widocznym miejscu, może dokonywać kontroli dokumentów przewozu osób lub bagażu.
Ministerstwo wskazało także, iż przepisy ustawy przewidują możliwość pobierania należności za przewóz i opłat dodatkowych albo wystawiania wezwania do zapłaty w przypadku stwierdzenia braku odpowiedniego dokumentu przewozu.
Jednocześnie art. 33a ust. 7 PrPrzew przyznaje przewoźnikowi lub osobie upoważnionej określone uprawnienia w przypadku odmowy uiszczenia należności. Należą do nich m.in. możliwość żądania okazania dokumentu umożliwiającego stwierdzenie tożsamości podróżnego, ujęcia podróżnego w przypadku odmowy okazania dokumentu oraz zatrzymania dokumentu przewozu w razie podejrzenia jego podrobienia lub przerobienia.
Ministerstwo podkreśliło jednak, iż przepisy te nie przyznają przewoźnikom, organizatorom publicznego transportu zbiorowego ani osobom przez nich upoważnionym prawa do stosowania urządzeń monitorujących audio-wideo podczas wykonywania czynności kontrolnych.
Brak podstawy ustawowej dla monitoringu audio-wideo
W piśmie skierowanym do Prezesa UODO Ministerstwo Infrastruktury wskazało, iż przepisy pozostające we adekwatności resortu nie przewidują możliwości stosowania kamer nasobnych podczas kontroli dokumentów przewozu osób lub bagażu.
Resort podzielił stanowisko Organu nadzorczego, zgodnie z którym stosowanie audio-wizualnych kamer nasobnych może następować wyłącznie na podstawie wyraźnej regulacji ustawowej oraz z uwzględnieniem konstytucyjnych zasad proporcjonalności i niezbędności stosowanych środków przetwarzania danych osobowych.
Ministerstwo zwróciło również uwagę na konieczność ochrony prawa pasażerów do prywatności oraz ochrony wizerunku zarówno osób poddawanych kontroli, jak i pozostałych pasażerów znajdujących się w środku transportu.
W konsekwencji Ministerstwo Infrastruktury poinformowało, iż nie podjęto decyzji o wprowadzeniu uprawnienia dla przewoźników lub organizatorów publicznego transportu zbiorowego do stosowania monitoringu audio-wideo podczas kontroli dokumentów przewozu.
Brak planowanych zmian legislacyjnych
Ministerstwo Infrastruktury wskazało, iż w tej chwili nie są przewidywane prace legislacyjne mające na celu wprowadzenie możliwości stosowania kamer nasobnych przez osoby upoważnione do kontroli dokumentów przewozu.
Resort podkreślił jednocześnie, iż przepisy pozostające we adekwatności Ministra Infrastruktury nie przewidują uprawnienia do wykorzystywania urządzeń monitorujących audio-wideo podczas kontroli dokumentów przewozu osób lub bagażu. W piśmie przypomniano również, iż organizatorami publicznego transportu zbiorowego w komunikacji miejskiej są jednostki samorządu terytorialnego, a podmioty publiczne działają wyłącznie na podstawie i w granicach prawa.
W konsekwencji Ministerstwo przyjęło, iż obowiązujące przepisy nie stanowią podstawy do stosowania kamer nasobnych przez przewoźników, organizatorów publicznego transportu zbiorowego ani osoby upoważnione do kontroli dokumentów przewozu.
