Najdroższą decyzją w biznesie bywa przekonanie o własnej nieomylności Przygotowanie prawne transakcji biznesowej. Kosztowne błędy przedsiębiorców. Dlaczego doświadczeni przedsiębiorcy przegrywają, zanim jeszcze rozpoczną negocjacje? W biznesie nie zawsze przegrywają słabsi, mniej inteligentni czy gorzej przygotowani. Zdarza się, iż największe straty ponoszą ludzie, którzy przez wiele lat odnosili sukcesy, budowali przedsiębiorstwa, skutecznie negocjowali i podejmowali trafne decyzje. Problem zaczyna się wówczas, gdy doświadczenie przestaje być źródłem wiedzy, a staje się źródłem przekonania o własnej nieomylności. Sukces ma bowiem pewną niebezpieczną adekwatność. Potrafi utwierdzić przedsiębiorcę w przekonaniu, iż skoro wielokrotnie miał rację, to prawdopodobnie ma ją również teraz. Że skoro zna mechanizmy prowadzenia biznesu, poradzi sobie także w branży, której nigdy wcześniej nie poznał od strony praktycznej. Że skoro poprzednie przedsięwzięcia zakończyły się powodzeniem, kolejne również musi się udać. Tymczasem rynek nie uznaje zasług za wcześniejsze sukcesy. Nie premiuje życiorysu, pozycji społecznej ani wieloletniego doświadczenia zdobytego w zupełnie innych okolicznościach. Każda nowa decyzja gospodarcza podlega własnej ocenie. I każda może okazać się błędna. Doświadczenie nie jest kompetencją uniwersalną Jednym z najbardziej kosztownych błędów jest przenoszenie własnych doświadczeń z jednej dziedziny biznesu na inną, bez dostatecznego zrozumienia jej specyfiki. Przedsiębiorca, który odniósł sukces w handlu, nie musi rozumieć mechanizmów działalności deweloperskiej. Skuteczny producent nie staje się automatycznie kompetentnym inwestorem finansowym. A osoba, która zbudowała dobrze prosperującą firmę rodzinną, niekoniecznie potrafi bezpiecznie funkcjonować w strukturze korporacyjnej z udziałem inwestora finansowego. Oczywiście doświadczenie biznesowe ma ogromną wartość. Pozwala szybciej rozpoznawać problemy, rozumieć zachowania kontrahentów i oceniać konsekwencje decyzji. Nie zastępuje jednak wiedzy branżowej, analizy finansowej, znajomości otoczenia regulacyjnego ani umiejętności identyfikowania ryzyk charakterystycznych dla konkretnego przedsięwzięcia. Co więcej, doświadczenie może stać się przeszkodą, o ile przedsiębiorca zaczyna traktować odmienne opinie specjalistów jako przejaw nadmiernej ostrożności, a nie jako informację wymagającą rozważenia. Najbardziej niebezpieczny moment następuje wtedy, gdy człowiek przestaje pytać, czego jeszcze nie wie. Emocje są złym doradcą, zwłaszcza gdy towarzyszy im wizja wielkiego sukcesu Wielu nieudanych przedsięwzięć nie rozpoczyna się od nieracjonalnych założeń. Rozpoczyna się od atrakcyjnej wizji. Nowy rynek. Wyjątkowa okazja. Perspektywa wysokiego zwrotu. Możliwość wejścia do większego biznesu. Partner, który dysponuje kapitałem, kontaktami albo technologią. Entuzjazm jest naturalny. Bez niego trudno byłoby budować przedsiębiorstwa. Problem pojawia się wtedy, gdy emocjonalne zaangażowanie zaczyna zastępować krytyczną ocenę. Przedsiębiorca dostrzega wówczas przede wszystkim informacje potwierdzające atrakcyjność projektu. Argumenty przeciwne traktuje jako przeszkody, które należy pokonać, a nie sygnały, które trzeba zbadać. Im więcej czasu, pieniędzy i osobistego prestiżu zaangażowano w przedsięwzięcie, tym trudniej zakwestionować jego sens. W pewnym momencie decyzja przestaje dotyczyć wyłącznie ekonomii. Staje się kwestią ambicji, konsekwencji, a czasem zwykłej niechęci do przyznania się do błędu. W takich okolicznościach choćby bardzo inteligentni ludzie potrafią podejmować zaskakująco nieracjonalne decyzje. Nie dlatego, iż tracą inteligencję, ale dlatego, iż przestają z niej w pełni korzystać. W biznesie szczególnie kosztowna bywa nie sama błędna decyzja, ale uporczywa obrona tej decyzji tylko dlatego, iż została już podjęta. Profesjonalista najpierw szuka powodów, dla których projekt może się nie udać Zawodowi gracze biznesowi mają pewną cechę, którą warto zrozumieć. Nie ograniczają się do oceny, ile mogą zarobić. Równie poważnie traktują pytanie, ile mogą stracić, w jakich okolicznościach i czy będą w stanie tę stratę kontrolować. Nie oznacza to braku odwagi ani niechęci do podejmowania ryzyka. Przeciwnie, profesjonalny inwestor czy przedsiębiorca potrafi podejmować bardzo wysokie ryzyko. Różnica polega na tym, iż stara się je wcześniej rozpoznać, oszacować i odpowiednio wycenić. Dlatego profesjonalne przygotowanie przedsięwzięcia nie sprowadza się do potwierdzenia, iż przedstawiony pomysł jest atrakcyjny. Obejmuje również próbę podważenia jego podstawowych założeń. Czy prognozy finansowe są realistyczne? Czy model biznesowy został sprawdzony w praktyce? Czy partner rzeczywiście posiada deklarowane zasoby? Czy struktura transakcji odpowiada rzeczywistemu podziałowi ryzyka? Co stanie się w przypadku opóźnienia, utraty finansowania, konfliktu wspólników albo zmiany warunków rynkowych? I wreszcie pytanie, które w mojej praktyce zawodowej ma szczególne znaczenie: Co się stanie, o ile interesy stron przestaną być zbieżne? Ponieważ to, iż dzisiaj wszyscy chcą osiągnąć wspólny sukces, nie oznacza, iż jutro będą jednakowo rozumieli sposób jego podziału. Najdroższe oszczędności pojawiają się przed podpisaniem umowy Od lat obserwuję pewien paradoks. Przedsiębiorcy gotowi są angażować miliony złotych w inwestycje, przejęcia, wspólne przedsięwzięcia czy rozwój nowych projektów, a jednocześnie potrafią niezwykle skrupulatnie ograniczać wydatki na ich profesjonalne przygotowanie. Przygotowanie prawne transakcji biznesowej jest jednym z obszarów, w których takie oszczędności mogą okazać się szczególnie kosztowne. Analiza prawna wydaje się zbyt kosztowna. Badanie finansowe można ograniczyć. Weryfikację kontrahenta przeprowadzić we własnym zakresie. Umowę przygotować na podstawie dokumentu wykorzystanego przy poprzedniej transakcji. Przecież strony się znają. Przecież wszyscy mają dobre intencje. Przecież nie warto komplikować przedsięwzięcia, które zapowiada się znakomicie. Dopiero później okazuje się, iż koszt profesjonalnego przygotowania transakcji stanowiłby niewielki ułamek wydatków ponoszonych na jej ratowanie. Spór wspólników, zablokowane finansowanie, niekorzystne mechanizmy wyjścia z inwestycji, brak rzeczywistej kontroli nad spółką, niemożność skutecznego dochodzenia roszczeń czy wieloletni proces sądowy potrafią pochłonąć nie tylko pieniądze, ale również czas i energię, których nie da się odzyskać. Co istotne, nie każdą wadliwą konstrukcję biznesową można później naprawić. Niektóre decyzje wywołują konsekwencje praktycznie nieodwracalne. Profesjonalna analiza i zabezpieczenie przedsięwzięcia nie powinny być pierwszą pozycją w programie oszczędnościowym. Nie oznacza to oczywiście, iż każda transakcja wymaga kosztownego, wielomiesięcznego procesu doradczego. Zakres analizy powinien pozostawać proporcjonalny do wartości, złożoności i ryzyka przedsięwzięcia. Ale właśnie to powinno być przedmiotem profesjonalnej oceny, a nie intuicyjnej decyzji o rezygnacji z pomocy specjalistów. Dobry doradca nie jest od tego, żeby potwierdzać słuszność decyzji klienta. Jest również od tego, żeby powiedzieć mu, iż określonego przedsięwzięcia nie powinien realizować. Albo iż powinien je przeprowadzić na zupełnie innych warunkach. Po drugiej stronie stołu może siedzieć ktoś, kto już przeanalizował wszystkie scenariusze Szczególnie niebezpieczna sytuacja powstaje wtedy, gdy przedsiębiorca kierujący się intuicją, entuzjazmem i zaufaniem rozpoczyna negocjacje z partnerem działającym w sposób całkowicie profesjonalny. Jedna strona rozmawia o wspólnej wizji, potencjale i przyszłych korzyściach. Druga analizuje strukturę własnościową, uprawnienia korporacyjne, przepływy finansowe, zabezpieczenia, odpowiedzialność, mechanizmy kontroli i warunki wyjścia z inwestycji. Jedna zakłada, iż skoro obie strony chcą zarobić, ich interesy pozostaną zbieżne. Druga przygotowuje się również na sytuację, w której kooperacja zakończy się konfliktem. Nie musi to oznaczać złej wiary profesjonalnego partnera. To może być po prostu
Przygotowanie prawne transakcji biznesowej. Kosztowne błędy przedsiębiorców
Zdjęcie: Przygotowanie prawne transakcji biznesowej. Kosztowne błędy przedsiębiorców

13 godzin temu



