1 rok temu
Rekompensata za koszty odzyskiwania należności jest uregulowana w ustawie o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych z dnia 8 marca 2013 r.
Rekompensata ta obowiązuje tylko w relacjach pomiędzy przedsiębiorcami.
Okoliczności żądania zapłaty rekompensaty
Aby móc żądać zapłaty rekompensaty nie musi spełnić się żadna szczególna okoliczność, w szczególności nie jest konieczne uprzednie wezwanie do zapłaty. Jedyną przesłanką do żądania zapłaty rekompensaty jest uchybienie terminowi płatności zobowiązania (i powstanie przez to uprawnienia do żądania odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych).
Wysokość kwoty rekompensaty zależy od wysokości zobowiązania, które podlega opóźnienie w zapłacie. Rekompensata wynosi:
40 euro – gdy opóźnione świadczenie nie przekracza 5 tys. zł
70 euro – gdy opóźnione świadczenie jest wyższe niż 5 tys.l zł, ale niższe niż 50 tys. zł
100 euro – gdy opóźnione świadczenie nie przekracza 50 tys. zł
Kwotę rekompensaty wyrażoną w euro przelicza się na polskie złote wg. średniego kursu euro publikowanego przez NBP na ostatni dzień miesiąca poprzedzający dzień wymagalności (czyli termin zapłaty) świadczenia. o ile FV miała być płatna do 10 kwietnia to pod uwagę średni kurs euro z 31 marca.
Wątpliwości dotyczące terminu przedawnienia rekompensaty
Początkowo występowały wątpliwości co do tego, jak liczyć terminy przedawnienia rekompensaty. w tej chwili po uchwale Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2021 (III CZP 37/20) nie ma już wątpliwości, iż obowiązuje tu ogólny 3-letni termin przedawnienia. Termin ten liczymy od uchybienia terminowi płatności należności głównej, z którą związana jest rekompensata.
Uregulowanie należności głównej nie sprawia, iż nie można domagać się zapłaty rekompensaty. o ile zatem dłużnik świadczenie płatne do 10 kwietnia uregulował 15 kwietnia to mimo to przez cały czas można żądać od dłużnika zapłaty rekompensaty.
Tylko w wyjątkowych okolicznościach dłużnik będzie mógł próbować skutecznie odmówić rekompensaty, a to z powołaniem się na art. 5 kc. i naruszenie zasad współżycia społecznego. W orzecznictwie sądowym wskazuje się na taką możliwość np. wówczas gdy kwota uchybienia jest niewielka i rekompensat przewyższa świadczenie. Do możliwości uchylenia się od obowiązku zapłaty należy podchodzić bardzo ostrożnie, przyjmując założenie, iż jednak co do zasady nie będzie to możliwe.
Piotr Proniewski, adwokat
Luty 2023
