Rzeczniczka Praw Dziecka zwróciła się do Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego o podjęcie działań na rzecz adekwatnego do potrzeb zabezpieczenia dostępu do psychiatrycznej opieki zdrowotnej osób małoletnich w województwie warmińsko-mazurskim.
– Ze zgłoszeń wpływających do Biura Rzecznika Praw Dziecka wynika, iż przez cały czas są regiony w Polsce, w których dostęp do opieki zdrowotnej na rzecz małoletnich przez cały czas jest niewystarczający. Dotyczy to między innymi województwa warmińsko-mazurskiego – w odniesieniu do świadczeń zdrowotnych innych niż udzielane stacjonarnie – wskazała Monika Horna-Cieślak w piśmie z 23 stycznia 2026 r. do Marszałka Województwa.
Dostęp do ambulatoryjnych świadczeń psychiatrycznych
Rzecznika Praw Dziecka w 2025 r. wystąpiła do dr n. med. Adriana Kowalskiego Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży województwa warmińsko-mazurskiego o przekazanie opinii na temat stopnia zabezpieczenia dostępu małoletnich z województwa warmińsko-mazurskiego do świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień udzielanych, w warunkach inne niż stacjonarne, finansowanych ze środków publicznych.
W otrzymanej odpowiedzi Konsultant wskazał, iż analiza sytuacji w województwie potwierdza, iż dostęp do ambulatoryjnych świadczeń psychiatrycznych dla dzieci i młodzieży pozostaje znacząco niewystarczający. Szczególnie niepokojące jest niezwykłe nierównomierne rozmieszczenie placówek oraz ograniczenie świadczeń II poziomu referencyjności wyłącznie do Olsztyna, co w praktyce pozbawia młodych pacjentów z pozostałych części regionu realnej możliwości uzyskania pomocy psychiatrycznej w rozsądnym czasie.
Dane przedstawione w raporcie potwierdzają, iż czas oczekiwania na wizytę jest skrajnie długi i często przekracza pół roku, a w wielu przypadkach rodziny zmuszone są korzystać z wizyt prywatnych, które również dostępne są w ograniczonym zakresie i obarczone wielomiesięcznymi kolejkami. Zjawisko to w sposób jednoznaczny świadczy o niewydolności systemu.
Brakuje poradni i oddziałów
Zdaniem Konsultanta zaburzenia neurorozwojowe, zaburzenia łękowe i depresyjne czy wzrost zachowań samobójczych powodują, iż system powinien być rozbudowywany w sposób intensywny i skoordynowany. Tymczasem w województwie nadał brakuje poradni leczenia uzależnień dla młodzieży poza Olsztynem, oddziałów dziennych o szerszym zasięgu, hostelu rehabilitacji psychiatrycznej czy oddziałów wyspecjalizowanych dla młodszych dzieci. Diagnostyka zaburzeń neurorozwojowych w praktyce realizowana jest prawie wyłącznie w sektorze prywatnym, co oznacza, iż znaczna część rodzin jest pozbawiona jakiejkolwiek dostępnej ścieżki uzyskania diagnozy w ramach publicznego systemu ochrony zdrowia.
Apel o zabezpieczenie dostępu do opieki psychiatrycznej
Rzeczniczka Praw Dziecka w apelu do Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego wskazała na przepisy Ustawy z 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego. Zgodnie z ich treścią samorząd województwa zgodnie z potrzebami wynikającymi w szczególności z liczby i struktury społecznej ludności województwa tworzy i prowadzi podmioty lecznicze udzielające świadczenia zdrowotne w zakresie psychiatrycznej opieki zdrowotnej.
Z uwagi na powyższe, Monika Horna Cieślak zwróciła się do Marszałka o podjęcie stosownych działań na rzecz adekwatnego do potrzeb zabezpieczenia dostępu do psychiatrycznej opieki zdrowotnej na rzecz małoletnich w województwie warmińsko-mazurskim.

6 dni temu