Staż pracy po nowemu. ZUS opublikował ważne informacje

Osoba, która miała np. pięć lat doświadczenia na umowie zlecenia i pięć lat prowadziła działalność gospodarczą, do tej pory nie mogła korzystać z uprawnień zależnych od stażu pracy w takim zakresie jak pracownik etatowy. Zgodnie z nowymi przepisami sytuacja ta ulega zmianie od 2026 roku.

Więcej urlopu i dłuższe wypowiedzenie. Zalety zmian

Staż pracy ma istotne znaczenie dla pracowników. jeżeli jest krótszy niż 10 lat, wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi 20 dni rocznie. Po osiągnięciu co najmniej 10 lat stażu jest to już 26 dni. Staż decyduje także m.in. o:

• rozmiarze dodatków stażowych i nagród jubileuszowych
• możliwości zatrudnienia, gdy wymagany jest konkretny staż
• dłuższym okresie wypowiedzenia i wyższej odprawie

ZOBACZ: Kierowcy sięgną głębiej do kieszeni. Ministerstwo Infrastruktury planuje podwyżkę

Jakie okresy można doliczyć do stażu pracy?

Zgodnie z nowelizacją Kodeksu pracy do stażu pracy wliczają się również następujące okresy (inne niż zatrudnienie na podstawie umowy o pracę):

• okresy wykonywania umowy zlecenia, umowy agencyjnej lub innej umowy o świadczenie usług
• członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej i spółdzielni kółek rolniczych
• okresy zawieszenia działalności gospodarczej w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem
• udokumentowany czas pracy za granicą na innej podstawie niż stosunek pracy
• współpracę przy umowach zlecenia, umowach agencyjnych lub umowach o świadczenie usług
• czas prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej oraz współpracy z osobą prowadzącą taką działalność (za które były opłacane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub ubezpieczenie wypadkowe),

Warto podkreślić, iż zmiana regulacji nie obejmuje umów o dzieło. "To specyficzny typ umowy. Jej efektem jest konkretny, z góry określony rezultat, nie dotyczy ona powtarzalnych czynności oraz zakłada brak kierownictwa" - tłumaczy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

ZOBACZ: Przełom dla milionów pracowników. Od 2026 roku więcej osób z prawem do dłuższego urlopu

Pojawiają się również pytania dotyczące wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia w trakcie studiów (w tym przy korzystaniu z ulgi podatkowej dla osób do 26. roku życia). W tej kwestii MRPiPS wskazuje:

"Do okresu zatrudnienia będą wliczane także udokumentowane okresy działalności zawodowej, w których nie podlegałeś ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu na podstawie odrębnych przepisów. Przykładowo, na mocy adekwatnych przepisów obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym nie podlegają uczniowie szkół ponadpodstawowych oraz studenci do ukończenia 26 lat z tytułu wykonywania pracy na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia" - czytamy na stronie ministerstwa.

Przeliczenie stażu. Ważne terminy

ZUS przypomina, iż nowe zasady obowiązują:

• od 1 stycznia 2026 r. - wobec pracodawców z sektora finansów publicznych
• od 1 maja 2026 r. - wobec pozostałych pracodawców

Przeliczenie stażu następuje na wniosek pracownika, a zainteresowani mają dwa lata od tych terminów na jego złożenie, w zależności od miejsca zatrudnienia.

Jak zdobyć zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych?

Zaświadczenie w sprawie okresów ubezpieczenia od 1 stycznia 1999 r. można uzyskać wyłącznie elektronicznie poprzez swoje konto ZUS, składając wniosek USP. W przypadku okresów sprzed 1999 r. należy przez cały czas korzystać z formularza US-7. Jak informuje ZUS:

"[...] Takie okresy nie są zapisane na Twoim koncie ubezpieczonego, dlatego nie możesz ich wskazać na wniosku USP".

W przypadku otrzymania odmowy można udowodnić aktywność zawodową własnymi dokumentami.

ZOBACZ: Zaskakujące poziomy emerytur w Polsce. ZUS ujawnia rekordzistów

Zakład zwraca dodatkowo uwagę, iż nie wszystkie okresy aktywności zawodowej zostaną potwierdzone automatycznie zaświadczeniem. Według organu: "ZUS nie będzie wystawiał zaświadczeń za okresy, kiedy wykonywałeś np. umowę zlecenia i jednocześnie miałeś status ucznia lub studenta, ponieważ nie byłeś objęty ubezpieczeniami emerytalnymi i rentowym".

Widziałeś coś ważnego? Przyślij zdjęcie, film lub napisz, co się stało. Skorzystaj z naszej Wrzutni

WIDEO: Domański na forum w Davos: Musimy unikać wojny handlowej