12 godzin temu
- Rolnicy i sadownicy z Wielkopolski przez ponad dwa lata musieli sprzedawać owoce po zaniżonych cenach.
- Był to skutek zmowy cenowej punktów skupu.
- Prezes UOKiK nałożył na pięciu przedsiębiorców i jedną osobę fizyczną kary w łącznej wysokości ponad 1,5 mln zł.
Wypowiedź Prezesa UOKiK Tomasza Chróstnego
Wypowiedź Prezesa UOKiK Tomasza Chróstnego
Takie same, niskie ceny skupu owoców, np. wiśni i porzeczek, w całej okolicy. Do dalszych miejsc, gdzie ceny są wyższe, nie opłacało się wozić owoców. Tak wyglądała sytuacja rolników w powiecie konińskim i okolicach. Przyczyną była zmowa cenowa właścicieli skupów owoców w tym rejonie: Fructis z Wierzbia (woj. wielkopolskie), Damex z Nowej Wsi (woj. wielkopolskie), Silver-Trans z Sompolna (woj. wielkopolskie), Kam Pol z Białej Rawskiej (woj. łódzkie) i Kalbrok z Sielic (woj. mazowieckie). Niedozwolone porozumienie trwało przez trzy sezony zbiorów owoców w latach 2022-2024. Przedsiębiorcy, dzięki komunikatorów, przez cały sezon skupu regularnie wymieniali się informacjami o cenach skupu owoców oraz ustalali ceny w prowadzonych przez siebie punktach.
– Celem zmowy było ustalenie cen skupu owoców na możliwie niskim poziomie. To oznacza, iż rolnicy z Wielkopolski przez trzy sezony zbiorów dostawali obniżone stawki za swoją ciężką pracę – mówi Prezes UOKiK Tomasz Chróstny.
Dowody z komunikatorów
Jednym z dowodów na niedozwolone porozumienie były informacje z komunikatorów przedsiębiorców, które Urząd pozyskał podczas przeszukania w siedzibie spółki Fructis. Potwierdzają one, iż dochodziło do wymiany informacji dotyczących stawek za owoce i dowodzą, iż celem zmowy było uniknięcie rywalizacji cenowej przez właścicieli punktów skupu owoców. Poniżej przykłady wiadomości z zachowaną oryginalną pisownią:
Coś musimy wymyślić Bo to chore tak się przebijać (…) Jak Co dajcie znać co robimy Ja mogę się ścigać cenowo ale to jest nie zdrowe dla nas wszystkich
- Hej jak dziś cena wisni i porzeczki? - Wiśnia 2,30 porzeczka 2,20 ceny netto
Kary
Prezes UOKiK wydał decyzję, w której za udział w porozumieniu ograniczającym konkurencję nałożył sankcje finansowe w łącznej wysokości 1,57 mln zł. Wśród ukaranych jest prezes zarządu Fructis, który był bezpośrednio odpowiedzialny za funkcjonowanie zmowy.
Wysokość poszczególnych kar:
- Damex – 452 000 zł
- Kam-Pol – 391 000 zł
- Fructis – 299 000 zł
- Kalbrok – 265 000 zł
- Silver-Trans – 59 000 zł
- Andrzej Sarnowski – 110 000 zł
Decyzja Prezesa UOKiK nie jest prawomocna, przysługuje od niej odwołanie do sądu.
UOKiK dla rolników
– Ochrona polskich rolników to jeden z naszych priorytetów. To kolejna interwencja poprawiająca ich sytuację. Będziemy monitorować rynek również podczas tegorocznego sezonu zbiorów – mówi Prezes UOKiK Tomasz Chróstny.
W toku są postępowania wyjaśniające wszczęte po kontroli u trzech dużych przetwórców: Austria Juice Poland, Döhler oraz Rauch Polska, a także u trzech podmiotów prowadzących skupy: Przetwórstwo Owoców i Warzyw Anna Wagnerowska, Makofrost (oba z Opola Lubelskiego) i Frutica z Lewiczyna. Weryfikujemy, czy mogło dojść do zmów cenowych na każdym z badanych szczebli obrotu. Postępowania prowadzone są w sprawie, a nie przeciwko konkretnym przedsiębiorcom.
Zmowa cenowa a naśladownictwo cenowe
Warto podkreślić, jaka jest różnica pomiędzy zabronioną zmową cenową a dozwolonym prawnie naśladownictwem cenowym. Pierwsze to porozumienie ustalające ceny, czyli wspólne i skoordynowane działania niezależnych przedsiębiorców. Drugie zaś to obserwacje cen konkurencji i dostosowanie do nich własnych stawek. To bardzo istotna różnica - niska lub choćby taka sama cena w kilku miejscach nie oznacza automatycznie, iż mamy do czynienia ze zmową cenową, czyli nielegalną praktyką.
Możesz dochodzić roszczeń
Przypominamy, iż każdy kto poniósł szkodę wskutek naruszenia prawa konkurencji może złożyć do sądu cywilnego pozew przeciwko każdemu z podmiotów, który złamał prawo. Uzyskanie odszkodowania umożliwia ustawa o roszczeniach o naprawienie szkody wyrządzonej przez naruszenie prawa konkurencji (private enforcement), która weszła w życie w 2017 r. Prezes UOKiK przygotował i opublikował opracowanie, w którym przybliża przepisy dotyczące tych kwestii.
Program łagodzenia kar
Maksymalne kary za udział w porozumieniu ograniczającym konkurencję wynoszą 10 proc. rocznego obrotu dla firmy i dwa mln zł dla menedżerów. Dotkliwych kar za udział w zmowie można uniknąć dzięki programowi łagodzenia kar (leniency). Daje on przedsiębiorcy uczestniczącemu w nielegalnym porozumieniu oraz menedżerom odpowiedzialnym za zmowę szansę obniżenia, a niekiedy choćby uniknięcia sankcji pieniężnej. Można z niego skorzystać pod warunkiem współpracy w charakterze „świadka koronnego” z Prezesem UOKiK oraz dostarczenia dowodów lub informacji dotyczących istnienia niedozwolonego porozumienia. Zainteresowanych programem łagodzenia kar zapraszamy do kontaktu z Urzędem pod specjalnym numerem telefonu: 22 55 60 555. Pracownicy UOKiK odpowiadają na pytania dotyczące programu leniency, także anonimowe.
Platforma dla sygnalistów
Przypominamy również, iż prowadzimy platformę pozyskiwania informacji od anonimowych sygnalistów. Chcesz poinformować UOKiK o praktykach ograniczających konkurencję? Wejdź na https://uokik.whiblo.pl/ i skorzystaj z prostego formularza. Zastosowany system zapewnia całkowitą anonimowość, również wobec Urzędu.
