2 godzin temu
Nowe przepisy znoszą wymóg 183 dni pracy na morzu oraz ograniczenie związane z obywatelstwem. Armatorzy, zarządcy i inne związane podmioty zyskają natomiast szerszy dostęp do podatku tonażowego. Zastosowanie zmian podatkowych będzie jednak wymagało zgody Komisji Europejskiej.
Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę, która rozszerza zwolnienie z PIT dla marynarzy i obejmuje nim także załogi części statków pracujących dla sektora offshore. Tym samym podpis prezydenta kończy krajową drogę legislacyjną ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu wsparcia przedsiębiorstw żeglugowych oraz stworzenia warunków ich funkcjonowania pod polską banderą.
Wcześniej nad nowymi przepisami pracowały obie izby parlamentu. Sejm uchwalił ustawę w czerwcu. Poparło ją 431 posłów, czterech wstrzymało się od głosu, a żaden nie zagłosował przeciw. Następnie dokument trafił do Senatu. Izba wyższa zaproponowała poprawki techniczno-legislacyjne, redakcyjne i doprecyzowujące. Ustawę wraz z poprawkami poparło jednogłośnie 92 senatorów. Później dokument wrócił do Sejmu, a po zakończeniu prac parlamentarnych trafił na biurko prezydenta. Karol Nawrocki podpisał dokument 7 sierpnia 2026 roku.
Zerowy PIT bez liczenia dni na morzu
Jedna z najważniejszych zmian dotyczy warunków zwolnienia dochodów marynarzy z podatku. Dotychczas preferencja obejmowała osoby, które pracowały na określonych statkach morskich przez co najmniej 183 dni w roku. Przepisy wiązały ją również z obywatelstwem państwa Unii Europejskiej albo Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Podpisana ustawa usuwa oba ograniczenia. Marynarz nie straci więc prawa do zwolnienia tylko dlatego, iż nie osiągnął rocznego limitu dni. Zmiana ma znaczenie m.in. dla osób pracujących w systemie rotacyjnym, rozpoczynających kontrakt w trakcie roku lub zmieniających jednostki.
Zwolnienie przez cały czas nie obejmie jednak automatycznie każdej osoby związanej zawodowo z branżą offshore. Nowe rozwiązanie dotyczy marynarzy wykonujących pracę na statkach, które spełniają warunki określone w ustawie. Znaczenie zachowają rodzaj statku, jego bandera oraz sposób wykorzystania jednostki. Preferencja może objąć dochody marynarzy pracujących m.in. na statkach służących do budowy i obsługi instalacji morskich, układania rurociągów, ratownictwa pełnomorskiego, a także na kablowcach, statkach badawczych i dźwigach pływających. Jednostka musi podnosić banderę państwa UE lub EOG.
Podatek tonażowy dla większej grupy przedsiębiorców
Nowelizacja rozszerza także możliwość korzystania z podatku tonażowego. Jest to ryczałtowa forma opodatkowania, której wysokość zależy od pojemności netto statku. Przedsiębiorstwa żeglugowe mogą wybrać ją zamiast podatku dochodowego od osób prawnych.
Po zmianach preferencja obejmie nie tylko armatorów, ale również zarządców statków oraz podmioty czarterujące jednostki. Skorzystają z niej statki pod banderą Polski, innych państw Unii Europejskiej oraz Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Katalog jednostek obejmie m.in. statki do obsługi instalacji morskich, kablowce, jednostki badawcze, statki ratownicze i dźwigi pływające.
– Należy jednak podkreślić, iż wejście w życie projektowanych regulacji wymaga wydania przez Komisję Europejską pozytywnej decyzji o zgodności pomocy publicznej z rynkiem wewnętrznym. W związku z tym stosowna klauzula zostanie umieszczona w projektowanych przepisach – wskazuje Ministerstwo Infrastruktury odnośnie prac rządu.
Omawiany warunek znalazł się w uchwalonej ustawie. Przepisy dotyczące zwolnienia z PIT oraz podatku tonażowego będzie można stosować dopiero po zgodzie Komisji Europejskiej na pomoc publiczną. Oznacza to, iż podpis prezydenta nie uruchamia automatycznie nowych zasad rozliczeń.
Zmiana w warunkach pracy na statkach
Zmiany wykraczają także poza kwestie podatkowe. Nowelizacja wdraża do polskiego prawa poprawki z 2022 roku do Konwencji o pracy na morzu z 2006 roku. Nowe regulacje dotyczą warunków pracy i odpoczynku marynarzy. Nakładają na armatorów obowiązki związane m.in. z dostępem do internetu, odzieżą i obuwiem roboczym, bezpłatnym wyżywieniem oraz wodą pitną o odpowiedniej jakości i w odpowiedniej ilości.
Ustawa doprecyzowuje też zasady zabezpieczenia finansowej odpowiedzialności armatorów wobec załóg. Chodzi m.in. o koszty leczenia i wypłatę wynagrodzenia w czasie niezdolności marynarza do pracy. Zmiany obejmują również zasady badań lekarskich.
Osobna część nowelizacji dotyczy zaopatrywania statków w leki i wyroby medyczne. Przepisy mają umożliwić armatorom legalny zakup w Polsce obowiązkowego wyposażenia apteczek okrętowych. o ile dany produkt znajdzie się w wykazie leków lub wyrobów zagrożonych brakiem dostępności w kraju, armator zgłosi Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu zamiar jego wywozu z Polski.
Omawiane zmiany warunków pracy i kwestie medyczne ustawy częściowo wejdą w życie po 30 dniach od jej ogłoszenia. Osobny termin obejmie rozwiązanie techniczne związane z dostępem uprawnionych lekarzy do systemu kontrolno-informacyjnego dla portów polskich PHICS.
fot. Pixabay / taniadimas (domena publiczna)
